Ngày 21/8/2026, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam phối hợp cùng các đơn vị liên quan khởi động Chương trình Khảo sát, đánh giá và Công bố kết quả “Doanh nghiệp ESG Xanh Quốc gia 2026”, thuộc Chương trình “Vì Môi trường xanh Quốc gia”.
Đây là năm thứ hai chương trình được triển khai, với trọng tâm được chuyển từ việc ghi nhận các mô hình, sáng kiến xanh sang khảo sát và đánh giá mức độ thực hành ESG của doanh nghiệp. Kết quả không chỉ nhằm nhận diện những doanh nghiệp có thành tích nổi bật, mà còn giúp doanh nghiệp xác định rõ những nội dung đã thực hiện, khoảng trống cần cải thiện và từng bước xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp.
ESG cần được chuyển hóa thành hành động và kết quả đo lường được
Chương trình năm 2026 tập trung đánh giá ba nhóm yếu tố cốt lõi gồm Môi trường (E), Xã hội (S) và Quản trị (G).
Trong đó, nhóm môi trường chú trọng việc sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải, kiểm kê khí nhà kính và định hướng Net Zero. Nhóm xã hội tập trung vào trách nhiệm của doanh nghiệp đối với người lao động, khách hàng, cộng đồng và các bên liên quan. Trong khi đó, quản trị hướng đến tính minh bạch, trách nhiệm giải trình, đạo đức kinh doanh và hiệu quả vận hành.
Điểm nhấn của chương trình năm nay là ESG phải được chuyển hóa thành những hoạt động cụ thể và kết quả có thể đo lường, thay vì chỉ dừng lại ở các tuyên bố hoặc cam kết.
TS Trần Văn Miều, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam cho rằng, ESG đang chuyển từ yêu cầu về trách nhiệm sang yếu tố liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh và giá trị dài hạn của doanh nghiệp. Vì vậy, ESG không nên chỉ được nhìn nhận như một bộ tiêu chí phục vụ tuân thủ hay công bố thông tin, mà cần trở thành một phần trong chiến lược, quản trị và hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng ngày.
Theo ông, khi được đưa vào vận hành, các nguyên tắc ESG có thể tạo ra giá trị trực tiếp. Tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải hay ứng dụng công nghệ xanh giúp doanh nghiệp giảm chi phí, nâng hiệu suất và khả năng thích ứng với thị trường. Cùng với đó, minh bạch trong quản trị và trách nhiệm với người lao động, cộng đồng góp phần củng cố niềm tin của khách hàng, nhà đầu tư và đối tác.
Vì vậy, ý nghĩa của khảo sát ESG không chỉ nằm ở việc tìm kiếm và ghi nhận những doanh nghiệp có kết quả nổi bật, mà quan trọng hơn là giúp doanh nghiệp nhìn lại chính mình, xác định những điểm cần cải thiện và từng bước nâng cao chuẩn thực hành ESG.
Biết mình đang ở đâu để xác định bước đi tiếp theo
Bà Hồ Bảo Khánh, Giám đốc Quốc gia Chương trình “Vì Môi trường xanh Quốc gia”, cho biết điểm nhấn của chương trình năm 2026 là hoạt động khảo sát, đánh giá và công bố “Doanh nghiệp ESG Xanh Quốc gia 2026”, qua đó nhận diện những doanh nghiệp có nỗ lực nổi bật trong chuyển đổi xanh và thực hành ESG.
Bên cạnh hoạt động đánh giá, chương trình hướng tới tạo dựng không gian kết nối để các doanh nghiệp chia sẻ kinh nghiệm, giải pháp và mô hình thực hành ESG phù hợp với điều kiện thực tế.
Tuy nhiên, để quá trình chuyển đổi xanh đi vào chiều sâu, doanh nghiệp trước hết cần xác định rõ mình đang ở đâu và đâu là những nội dung còn thiếu.
Ông Phùng Quốc Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo vệ Môi trường và Ứng phó Biến đổi Khí hậu, cho rằng giá trị quan trọng của hoạt động đánh giá là giúp doanh nghiệp “biết mình đang ở đâu trên hành trình ESG và cần phải làm gì tiếp theo”.
Thông qua khảo sát, doanh nghiệp có cơ hội nhìn lại tác động của hoạt động sản xuất, kinh doanh đối với môi trường và xã hội; đánh giá chất lượng quản trị, mức độ minh bạch cũng như khả năng nhận diện và kiểm soát các rủi ro liên quan đến phát triển bền vững.
Từ đó, doanh nghiệp có thể nhận diện những nội dung đã làm tốt, những khoảng trống cần khắc phục và xác định các bước ưu tiên trong giai đoạn tiếp theo.
Theo ông Phùng Quốc Trung, chương trình đặt ra nguyên tắc: “Đánh giá để cải thiện, công bố để lan tỏa và hành động để tạo ra giá trị”. Vì vậy, việc được ghi nhận trong TOP 100 Doanh nghiệp ESG Xanh Quốc gia được xem là một dấu mốc trên hành trình thực hành ESG, chứ không phải là điểm kết thúc.
Từ ESG đến năng lực cạnh tranh và mục tiêu Net Zero
Chung quan điểm, ông Nguyễn Toàn Thắng, Phó Chủ tịch thường trực Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường TP.HCM đánh giá, khi doanh nghiệp xây dựng được lộ trình ESG cụ thể và đo lường được kết quả, các mục tiêu tăng trưởng xanh và Net Zero mới có thể từng bước chuyển thành hành động ở cấp doanh nghiệp, ngành và địa phương.
“ESG cần được nhìn nhận như một quá trình cải tiến liên tục. Mỗi doanh nghiệp có điểm xuất phát, quy mô và điều kiện khác nhau, nhưng điều quan trọng là phải xác định được mục tiêu, có dữ liệu để đo lường và có lộ trình để cải thiện”, ông Nguyễn Toàn Thắng chia sẻ.
Từ góc độ này, “Doanh nghiệp ESG Xanh Quốc gia 2026” không chỉ hướng tới việc lựa chọn và tôn vinh những doanh nghiệp tiêu biểu, mà còn góp phần hình thành một cộng đồng doanh nghiệp cùng học hỏi, chia sẻ và nâng cao năng lực thực hành ESG.
Kết quả khảo sát, đánh giá và công bố “Doanh nghiệp ESG Xanh Quốc gia 2026” dự kiến được tổ chức vào ngày 20/12/2026 tại Hà Nội.
Bên cạnh việc ghi nhận các doanh nghiệp có kết quả nổi bật, chương trình kỳ vọng tạo thêm cơ sở để lan tỏa những mô hình, sáng kiến và kinh nghiệm thực hành ESG hiệu quả, qua đó thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và phát triển bền vững trong cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.
